Η ελληνική κυβέρνηση προχωρά στην υλοποίηση ενός φιλόδοξου προγράμματος κοινωνικής κατοικίας μέσω του θεσμού της κοινωνικής αντιπαροχής. Σύμφωνα με την ΕΡΤ, περίπου τετρακόσιες κατοικίες θα κατασκευαστούν σε τέσσερις πόλεις, συγκεκριμένα στην Παιανία, τη Λάρισα, την Καλαμάτα και τον Πύργο, σε οικόπεδα που ανήκουν στο ελληνικό δημόσιο.
Το μοντέλο λειτουργίας προβλέπει ότι ένας ιδιώτης επενδυτής θα αναλάβει την κατασκευή των κατοικιών στα δημόσια οικόπεδα και ως αντάλλαγμα ένα μέρος αυτών, περίπου εκατόν τριάντα κατοικίες, θα παραμείνει στην ιδιοκτησία του ελληνικού δημοσίου. Πρόκειται ουσιαστικά για μια μορφή αντιπαροχής με κοινωνικό πρόσημο.
Δικαιούχοι του προγράμματος θα είναι νέα ζευγάρια, τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, μονογονεϊκές οικογένειες και χαμηλόμισθα νοικοκυριά. Ο στόχος είναι οι δικαιούχοι να πληρώνουν ένα χαμηλό ενοίκιο και κάποια στιγμή στο μέλλον να μπορέσουν να γίνουν ιδιοκτήτες, καθώς το ενοίκιο που πληρώνουν κάθε μήνα θα αφαιρείται από την τελική αξία του ακινήτου.
Η κοινή υπουργική απόφαση για την κοινωνική αντιπαροχή αναμένεται να εκδοθεί το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα. Τα οικόπεδα που θα αξιοποιηθούν ανήκουν στον παλαιό Οργανισμό Εργατικής Κατοικίας και τη ΔΥΠΑ, με εκτάσεις που κυμαίνονται από δύο έως είκοσι πέντε στρέμματα ανάλογα με την πόλη.
Αξιοσημείωτο είναι το παράδειγμα της Κύπρου, η οποία νομοθέτησε τον Απρίλιο του 2025 ένα νέο μοντέλο κοινωνικής κατοικίας χωρίς να δαπανά κρατικούς πόρους ούτε να παραχωρεί δημόσια ιδιοκτησία. Η Κύπρος αυξάνει τον συντελεστή δόμησης για τους κατασκευαστές που συνεργάζονται με το δημόσιο, ένα μοντέλο που θα μπορούσε να αποτελέσει πρότυπο και για την Ελλάδα στο μέλλον.
Το πρόγραμμα κοινωνικής κατοικίας αποτελεί απάντηση στο οξύ στεγαστικό πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Ελλάδα, ιδιαίτερα στις αστικές περιοχές όπου τα ενοίκια έχουν αυξηθεί δραματικά τα τελευταία χρόνια. Η ελληνική κυβέρνηση είχε αρχικά στοχεύσει σε δεκαπέντε χιλιάδες κοινωνικές κατοικίες αλλά ξεκινά με μικρότερη κλίμακα για να αξιολογήσει τα αποτελέσματα του θεσμού.