Το ελληνικό χρηματιστήριο επέστρεψε στις ανεπτυγμένες αγορές, ένα ιστορικό ορόσημο μετά από μια ολόκληρη δεκαετία

Υπάρχουν στιγμές στην οικονομική ζωή μιας ολόκληρης χώρας που ξεπερνούν κατά πολύ τη στενή και ψυχρή σημασία των αριθμών και αποκτούν έναν βαθιά συμβολικό χαρακτήρα για ολόκληρη την κοινωνία. Η επιστροφή του ελληνικού χρηματιστηρίου στην κατηγορία των λεγόμενων ανεπτυγμένων αγορών, ύστερα από μια ολόκληρη δεκαετία συνεχούς απουσίας, είναι ακριβώς μία από αυτές τις σπάνιες και ιδιαίτερα φορτισμένες στιγμές.

Μια επιστροφή με συμβολική βαρύτητα

Στις αρχές αυτής της εβδομάδας, και συγκεκριμένα τη Δευτέρα είκοσι μία Σεπτεμβρίου, το ελληνικό χρηματιστήριο πέρασε επισήμως και πάλι στην ανώτερη κατηγορία των ανεπτυγμένων αγορών, έπειτα από σχετική απόφαση ενός από τους μεγαλύτερους διεθνείς οίκους κατάταξης χρηματιστηρίων. Πρόκειται για μια εξέλιξη που πάρα πολλοί περίμεναν εδώ και αρκετά χρόνια με αγωνία και ατελείωτη υπομονή.

Η πραγματική σημασία αυτής της αλλαγής γίνεται ακόμη πιο έντονη αν σκεφτεί κανείς ότι η Ελλάδα υπήρξε ουσιαστικά η μοναδική χώρα ολόκληρης της ευρωζώνης που είχε ποτέ υποβιβαστεί από την κατηγορία των ανεπτυγμένων προς τις αναδυόμενες αγορές. Η επάνοδος, επομένως, δεν αφορά απλώς μια τεχνική και ψυχρή κατάταξη, αλλά κλείνει συμβολικά έναν ολόκληρο και εξαιρετικά δύσκολο κύκλο.

Τι σημαίνει ανεπτυγμένη αγορά

Για να γίνει πραγματικά κατανοητό το μέγεθος αυτής της εξέλιξης, αξίζει να εξηγήσουμε με απλά λόγια τι ακριβώς σημαίνει ο όρος ανεπτυγμένη αγορά μέσα στην καθημερινή πράξη. Οι διεθνείς οίκοι κατατάσσουν τα χρηματιστήρια ολόκληρου του κόσμου σε διαφορετικές κατηγορίες, ανάλογα με το πόσο ώριμα, αξιόπιστα και εύκολα προσβάσιμα θεωρούνται για τους μεγάλους θεσμικούς επενδυτές από κάθε γωνιά του πλανήτη.

Η ένταξη στην ανώτερη αυτή κατηγορία λειτουργεί στην ουσία σαν ένα ιδιαίτερα ισχυρό είδος διεθνούς πιστοποιητικού αξιοπιστίας και ωριμότητας. Σημαίνει ότι η αγορά πληροί πλέον ένα αυστηρό και απαιτητικό σύνολο κριτηρίων που αφορούν τη διαφάνεια, τη ρευστότητα και την εύρυθμη λειτουργία της, κάτι που ανοίγει διάπλατα την πόρτα σε μια εντελώς νέα και πολύ μεγαλύτερη κατηγορία επενδυτών.

Μια μέρα ρεκόρ στο ταμπλό

Η ιστορική αυτή μετάβαση δεν πέρασε σε καμία περίπτωση απαρατήρητη ούτε στις ίδιες τις καθημερινές συναλλαγές της αγοράς, όπου καταγράφηκαν πραγματικά εντυπωσιακά μεγέθη. Κατά την τελευταία συνεδρίαση λίγο πριν από την επίσημη αλλαγή, ο συνολικός όγκος των συναλλαγών εκτοξεύθηκε σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, αγγίζοντας περίπου τα τέσσερα κόμμα είκοσι έξι δισεκατομμύρια ευρώ μέσα σε μία μόλις ημέρα.

Το εντυπωσιακό αυτό νούμερο αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα όταν συγκριθεί απευθείας με το προηγούμενο αντίστοιχο ρεκόρ, το οποίο είχε σημειωθεί πριν από πάρα πολλά χρόνια, στις αρχές του δύο χιλιάδες οκτώ. Το γεγονός και μόνο ότι ξεπεράστηκε ένα τόσο παλιό και σημαδιακό ορόσημο δείχνει με τον πιο καθαρό τρόπο το μέγεθος του ενδιαφέροντος που έχει πλέον συγκεντρώσει η ελληνική αγορά.

Η μακρά πορεία από την κρίση

Για να εκτιμήσει κανείς σωστά και δίκαια το πραγματικό βάρος αυτής της στιγμής, πρέπει οπωσδήποτε να θυμηθεί από πού ακριβώς ξεκίνησε όλη αυτή η μακρά και επίπονη διαδρομή. Ο αρχικός υποβιβασμός της αγοράς είχε συμβεί στα πολύ δύσκολα χρόνια της μεγάλης οικονομικής κρίσης, όταν η χώρα βρισκόταν αντιμέτωπη με τεράστιες προκλήσεις και η εμπιστοσύνη των αγορών είχε κλονιστεί συθέμελα.

Από εκείνο ακριβώς το πολύ χαμηλό σημείο, χρειάστηκαν πάρα πολλά χρόνια επίμονης προσπάθειας, σταδιακών μεταρρυθμίσεων και υπομονετικής ανοικοδόμησης της χαμένης αξιοπιστίας για να φτάσει ξανά η χώρα έως εδώ. Η επιστροφή στην κορυφαία αυτή κατηγορία αποτελεί έτσι, πάνω απ' όλα, την απτή επιβράβευση μιας μακράς, συλλογικής και εξαιρετικά κοπιαστικής προσπάθειας πολλών ετών.

Το βλέμμα των ξένων επενδυτών

Μία από τις πιο σημαντικές και απτές πρακτικές συνέπειες αυτής της αναβάθμισης αφορά άμεσα τους ξένους θεσμικούς επενδυτές από κάθε γωνιά ολόκληρου του πλανήτη. Πάρα πολλά μεγάλα διεθνή επενδυτικά κεφάλαια ακολουθούν εξαιρετικά αυστηρούς εσωτερικούς κανόνες και μπορούν να τοποθετούν τα χρήματά τους μόνο σε αγορές που ανήκουν στην ανώτερη αυτή κατηγορία κατάταξης.

Με την επίσημη επιστροφή της ελληνικής αγοράς στην κατηγορία αυτή, δεκάδες ελληνικές μετοχές βρέθηκαν πλέον μέσα στο κάδρο ενός πολύ ευρύτερου και σαφώς πιο απαιτητικού κοινού επενδυτών. Παράλληλα, αρκετές μεγάλες ελληνικές εταιρείες εντάχθηκαν ταυτόχρονα και σε έναν από τους κορυφαίους πανευρωπαϊκούς δείκτες, κάτι που ενισχύει ακόμη περισσότερο τη συνολική διεθνή τους προβολή και αναγνωρισιμότητα.

Οι προκλήσεις που παραμένουν

Παρά τον απολύτως δικαιολογημένο ενθουσιασμό, οι πιο ψύχραιμες και προσεκτικές φωνές σπεύδουν να υπενθυμίσουν ότι μια τέτοια αναβάθμιση δεν αποτελεί σε καμία απολύτως περίπτωση ένα μαγικό ραβδί που λύνει αυτόματα και αμέσως κάθε υπαρκτό πρόβλημα. Η παραμονή στην ανώτερη κατηγορία απαιτεί διαρκή προσπάθεια, συνέπεια και σταθερότητα, ώστε τα κεκτημένα να μην τεθούν ποτέ ξανά σε κίνδυνο στο μέλλον.

Οι ειδικοί τονίζουν επίσης με έμφαση ότι το πραγματικό και ουσιαστικό όφελος θα φανεί μόνο μακροπρόθεσμα, μέσα από τη σταδιακή και σταθερή προσέλκυση υγιών και διαρκών επενδύσεων στην πραγματική οικονομία. Το πραγματικό ζητούμενο, όπως λένε χαρακτηριστικά, δεν είναι απλώς μια στιγμιαία και εφήμερη λάμψη, αλλά η υπομονετική οικοδόμηση μιας βαθιάς και διαρκούς εμπιστοσύνης για πολλά χρόνια ακόμη.